ACE Inhibitors
ก่อนสอบ: กลไก ผลข้างเคียง
จุดหลอก และตัวอย่างข้อสอบ
ทบทวนจากกลไก RAAS ไปถึง adverse effects, drug interaction และโจทย์ที่ชอบออก
👨⚕️ PharmRU Team ⏱ 7 นาที Clinical Review
💡 Key Takeaways
📚 สารบัญ
เมื่อรู้วิธีใช้
และรู้ข้อจำกัด” 💚
1 กลไกการออกฤทธิ์ (Mechanism of Action)
ACE inhibitors ยับยั้งการเปลี่ยน angiotensin I เป็น angiotensin II ทำให้ vasoconstriction และการหลั่ง aldosterone ลดลง ขณะเดียวกัน bradykinin เพิ่มขึ้น จึงช่วยลดความดัน แต่ต้องจำเรื่องไอและโพแทสเซียมสูงไว้คู่กัน
2 ข้อบ่งใช้ทางคลินิก
ACE inhibitors ใช้ได้หลายบริบท โดยการเลือกใช้ขึ้นกับโรคร่วมและเป้าหมายการรักษา ข้อสอบมักเชื่อมข้อบ่งใช้กับกลไกและการติดตามผลข้างเคียง
3 รายชื่อยาและขนาดที่ใช้บ่อย
ยาในกลุ่มนี้มีกลไกหลักเหมือนกัน แต่ขนาดยาและความถี่ต่างกัน ตารางนี้ใช้สำหรับทบทวนภาพรวม ไม่ควรจำตัวเลขโดยแยกจากข้อบ่งใช้และการทำงานของไต
| ยา | Initial HTN | Titration / range |
|---|---|---|
| Captopril | 25 mg BID–TID | 50 mg BID–TID |
| Enalapril | 5 mg OD | up to 40 mg/day |
| Lisinopril | 10 mg OD | up to 40 mg/day |
| Ramipril | 2.5 mg OD | 2.5–20 mg/day |
ตัวอย่างขนาดผู้ใหญ่จาก prescribing information; ต้องปรับตาม indication, renal function และ clinical response
4 ผลข้างเคียงและข้อควรระวัง
จุดสำคัญคือเชื่อม adverse effect กลับไปที่กลไก: bradykinin อธิบายอาการไอ ส่วน aldosterone ที่ลดลงอธิบายแนวโน้ม K⁺ สูง และควรประเมิน renal function ในผู้ป่วยที่มีความเสี่ยง
🫁 พบบ่อย/ควรรู้
⚠️ สำคัญ
🚫 หลีกเลี่ยง/ระวัง
5 จุดหลอกที่ออกข้อสอบบ่อย
ข้อสอบมักไม่ได้ถามชื่อยาอย่างเดียว แต่จะวางยาร่วม โรคร่วม หรือผลตรวจทางห้องปฏิบัติการมาให้เลือก ดังนั้นให้จับ keyword ก่อนตัดตัวเลือก
6 ตัวอย่างข้อสอบ
ลองตอบโดยใช้กลไกแทนการจำคำตอบ: ถ้ายาทั้งสองชนิดทำให้การขับ K⁺ ลดลง ความเสี่ยง hyperkalemia จะเพิ่มขึ้น
ผู้ป่วยได้รับ enalapril ยากลุ่มใดเพิ่มความเสี่ยง hyperkalemia?
🧠 สรุปจำก่อนสอบ
ACEI → Ang II ↓ + aldosterone ↓ + bradykinin ↑ → จำ ไอ, K⁺ สูง, angioedema
จำด้วย “ACE”
A = Ang II ↓ C = Cough E = Electrolyte K⁺ ↑